USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها یک اختلال عملکردی است که در آن پیشابراه قادر به حفظ تون بستهماندن در حالت استراحت نیست. در این بیماری، ساختار آناتومیک دستگاه ادراری سالم است اما عملکرد اسفنکتر پیشابراه برای جلوگیری از نشت ادرار ناکافی میشود. نتیجه این اختلال، بیاختیاری ادراری غیرفعال و بدون آگاهی حیوان است که معمولاً در زمان خواب یا استراحت رخ میدهد.
این بیماری شایعترین علت بیاختیاری ادراری در سگهای ماده بالغ بهویژه سگهای عقیمشده محسوب میشود.
اهمیت بالینی بیماری USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها
نارسایی اسفنکتر پیشابراه یک بیماری خوشخیم ولی مزمن است. اگرچه تهدیدکننده حیات نیست، اما میتواند بهطور جدی کیفیت زندگی حیوان و صاحب آن را کاهش دهد. تشخیص درست این بیماری از اهمیت زیادی برخوردار است، زیرا اغلب با عفونت ادراری یا بیماریهای عصبی اشتباه گرفته میشود و درمان نادرست میتواند منجر به مصرف بیمورد آنتیبیوتیک یا بررسیهای غیرضروری شود.
اپیدمیولوژی و حیوانات در معرض خطر USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه
این بیماری عمدتاً در سگها دیده میشود و در گربهها بسیار نادر است. بیشترین شیوع در سگهای ماده عقیمشده گزارش شده است. نژادهای بزرگجثه مانند لابرادور رتریور ژرمن شپرد دوبرمن و باکسر ریسک بالاتری دارند. سن بروز معمولاً از چند ماه تا چند سال پس از عقیمسازی است و اغلب در سنین میانسالی یا سالمندی آشکار میشود.
عقیمسازی در سن پایینتر احتمال بروز بیماری را افزایش میدهد، اگرچه تنها عامل ایجادکننده نیست.
پاتوفیزیولوژی بیماری USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها
در حالت طبیعی، بستهماندن پیشابراه نتیجه تعادل بین فشار داخل مثانه و تون عضلات صاف و مخطط اسفنکتر پیشابراه است. این تون تحت کنترل سیستم عصبی خودکار و هورمونهای جنسی بهویژه استروژن قرار دارد.
پس از عقیمسازی، سطح استروژن کاهش مییابد. کاهش استروژن باعث کاهش حساسیت گیرندههای آلفا آدرنرژیک در دیواره پیشابراه میشود. در نتیجه، تون عضله صاف پیشابراه کاهش پیدا میکند و فشار بستهماندن پیشابراه کمتر از حد لازم میشود.
در زمان خواب یا استراحت، که فشار داخل شکمی کم است و حیوان هوشیاری ندارد، این ضعف اسفنکتری باعث نشت غیرارادی ادرار میشود.
در برخی سگها، عوامل آناتومیک مانند کوتاه بودن پیشابراه یا جابجایی محل اتصال مثانه نیز میتوانند نقش تشدیدکننده داشته باشند.
تظاهرات بالینی تیپیک USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها
علامت اصلی بیماری بیاختیاری ادراری غیرفعال است. حیوان بدون تلاش برای ادرار کردن، بدون درد و بدون تغییر رفتار، دچار نشت ادرار میشود.
بیاختیاری معمولاً در هنگام خواب، استراحت طولانی یا دراز کشیدن رخ میدهد. صاحب حیوان اغلب متوجه خیس شدن بستر یا موهای ناحیه پرینه میشود.
حیوان معمولاً هوشیار نیست که ادرار کرده و پس از بیدار شدن رفتار طبیعی دارد. علائمی مانند زور زدن، افزایش دفعات ادرار، درد یا تغییر رنگ ادرار وجود ندارد.
در معاینه عمومی و عصبی، حیوان طبیعی است.
یافتههای آزمایشگاهی USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها
آنالیز ادرار معمولاً طبیعی است. وزن مخصوص، pH، سلولهای التهابی و باکتریها در محدوده نرمال قرار دارند.
کشت ادرار منفی است مگر اینکه عفونت ثانویه بهدلیل نشت مزمن ایجاد شده باشد.
آزمایش خون معمولاً طبیعی است و نشانهای از بیماریهای متابولیک دیده نمیشود.
این طبیعی بودن آزمایشها یک نکته کلیدی برای تشخیص است.
رویکرد تشخیصی USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها
تشخیص نارسایی مکانیسم اسفنکتر پیشابراه عمدتاً یک تشخیص بالینی و تشخیص از طریق حذف سایر علل است.
شرح حال کلاسیک شامل سگ ماده عقیمشده، بیاختیاری شبانه، عدم وجود علائم ادراری تحریکی و نتایج آزمایشگاهی طبیعی است.
در موارد تیپیک، نیاز به تصویربرداری پیشرفته وجود ندارد. در موارد غیرتیپیک یا مقاوم به درمان میتوان از رادیوگرافی کنتراست یا سونوگرافی برای رد ناهنجاریهای آناتومیک استفاده کرد.
تشخیصهای افتراقی مهم USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها با سایر بیماریها
عفونت دستگاه ادراری که معمولاً با پولاکیوری دیزوری و آزمایش غیرطبیعی همراه است
مثانه نوروژنیک که معمولاً با نقص عصبی همزمان دیده میشود
نارسایی کلیوی یا دیابت که با پلیاوری و پلیدیپسی همراه هستند
سنگ مثانه که اغلب علائم تحریکی ایجاد میکند
بیاختیاری رفتاری که الگوی متفاوتی دارد
نبود علائم تحریکی و طبیعی بودن آنالیز ادرار مهمترین عوامل افتراق هستند.
درمان USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها
درمان این بیماری عمدتاً دارویی و بلندمدت است. هدف درمان افزایش تون اسفنکتر پیشابراه است.
خط اول درمان داروهای سمپاتومیمتیک آلفا آگونیست هستند که با افزایش تون عضله صاف پیشابراه باعث بهبود بیاختیاری میشوند.
فنیلپروپانولآمین مؤثرترین داروی خط اول است و در درصد بالایی از بیماران پاسخ مناسب ایجاد میکند.
در برخی موارد، درمان هورمونی با استروژنها میتواند مؤثر باشد، بهویژه در سگهایی که به درمانهای دیگر پاسخ نمیدهند.
درمان ترکیبی در موارد مقاوم قابل استفاده است.
درمان معمولاً مادامالعمر است و قطع دارو اغلب باعث بازگشت علائم میشود.
عوارض و ملاحظات درمانی USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها
داروهای آلفا آگونیست ممکن است باعث افزایش فشار خون، بیقراری یا کاهش اشتها شوند و باید با دوز مناسب شروع شوند.
در درمان هورمونی باید به خطرات بالقوه مانند سرکوب مغز استخوان توجه شود و پایش منظم انجام گیرد.
پیشآگهی بیماری USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها
پیشآگهی نارسایی مکانیسم اسفنکتر پیشابراه بسیار خوب است. اکثر بیماران با درمان مناسب کنترل کامل یا قابلقبول علائم را تجربه میکنند.
این بیماری قابل درمان قطعی نیست اما قابل کنترل است.
نکات بالینی USMI یا نارسایی اسفنکتر پیشابراه درسگها
بیاختیاری شبانه در سگ ماده عقیمشده همیشه ابتدا به نفع نارسایی اسفنکتر پیشابراه تفسیر میشود
طبیعی بودن آنالیز و کشت ادرار یک کلید تشخیصی است
این بیماری تست خاص تشخیصی ندارد و تشخیص آن بالینی است
PLR یا معاینه عصبی معمولاً طبیعی است
درمان مادامالعمر است ولی پاسخ درمانی عالی است